⚡ PROTOkoły ELektryczne

🗄️ Bazy danych — ZACZNIJ TUTAJ

Zakładka Bazy to słowniki danych, które ProtoEl wykorzystuje do automatycznego wypełniania nagłówków protokołów. Dane wprowadzone raz są dostępne w każdym kolejnym protokole — wystarczy wybrać z listy.

Krok 1: Obiekty

Dodaj obiekty (budynki, instalacje, lokalizacje) z nazwą i opcjonalnie adresem. Po wybraniu obiektu w nagłówku protokołu adres uzupełni się automatycznie. Można dodać dowolną liczbę obiektów — każdy będzie dostępny w komboboxie „Obiekt" na ekranie Pomiary.

Krok 2: Pomiarowcy (personel)

Wprowadź dane personelu pomiarowego z kwalifikacjami SEP:

• Imię i nazwisko — identyfikacja wykonawcy/sprawdzającego
• Numer świadectwa kwalifikacyjnego SEP — uprawnienia „E" (Eksploatacja) lub „D" (Dozór)
• Data ważności świadectwa — wyświetlana automatycznie w stopce wydruku protokołu

Dane pomiarowców pojawiają się w polach „Wykonawca" i „Sprawdzający" w nagłówku protokołu.

Krok 3: Mierniki

Wprowadź przyrządy pomiarowe:

• Model i producent — np. MPI-530, Sonel
• Numer świadectwa wzorcowania — wymagany w protokole
• Data wystawienia świadectwa — automatycznie na wydruku

Mierniki pojawiają się w polach „Miernik 1" i „Miernik 2" w nagłówku protokołu.

Krok 4: Dane zleceniobiorcy (strona tytułowa)

Nazwa firmy, NIP, adres, telefon — dane wyświetlane na stronie tytułowej wydruku (jeśli włączona w Ustawieniach). Uzupełnij raz — będą widoczne na każdym protokole.

Kopia zapasowa i import

1. Kliknij 💾 Zapisz kopię zapasową (Backup) — pobrany zostanie plik ProtoEl_FullBackup.json ze wszystkimi bazami i archiwum
2. Na nowym urządzeniu: zakładka Bazy → Wgraj Plik → wskaż plik backupu

🚀 Szybki start — protokół w 6 krokach

ProtoEl (PROTOkoły ELektryczne) to aplikacja stworzona z myślą o szybkości i wygodzie pracy w terenie. Cały proces tworzenia protokołu jest prosty i intuicyjny:

🖥️ Interfejs programu

ProtoEl składa się z pięciu głównych sekcji dostępnych z górnego paska nawigacji:

Pasek nawigacji

• 📄 Nowy — tworzy nowy, pusty protokół (kasuje bieżące dane po potwierdzeniu)
• + Wiersz — dodaje nowy wiersz do aktywnej tabeli pomiarowej (ciemnoczerwony przycisk, zawsze widoczny)
• ☰ Menu — rozwija pełne menu na urządzeniach mobilnych
• ⛶ — tryb pełnoekranowy
• 🖨️ Drukuj Protokół — generuje wydruk ze wszystkich zakładek zawierających dane

📝 Nagłówek protokołu

Przed rozpoczęciem pomiarów wypełnij pola nagłówka. System komboboxów podpowiada dane z baz — wystarczy wpisać kilka liter:

• Data badania — domyślnie bieżąca; data następnego badania ustawia się automatycznie (+1 rok dla rocznych, +5 lat dla pozostałych)
• Obiekt — wybierz z bazy lub wpisz ręcznie; po wyborze z bazy adres uzupełni się automatycznie
• Zleceniodawca — nazwa firmy lub imię i nazwisko
• Układ sieci — TN-C, TN-S, TN-C-S, TT lub IT. Od tego wyboru zależy cała logika obliczeń Zs, dostępność zakładek i treść not normatywnych na wydruku
• Środki ochrony podstawowej — wielokrotny wybór (checkboxy): izolacja części czynnych, obudowy/osłony IP2X, bariery, umieszczenie poza zasięgiem, SELV/PELV
• Środki ochrony przy uszkodzeniu — wielokrotny wybór: samoczynne wyłączenie zasilania (SWZ), II klasa ochronności, separacja elektryczna, SELV/PELV, bariery/przeszkody. Dla każdego wybranego środka automatycznie pojawia się dedykowana zakładka pomiarowa
• Wykonawca / Sprawdzający — wybierz z bazy; nr uprawnień i ważność świadectwa uzupełnią się automatycznie
• Miernik 1 / Miernik 2 — wybierz z bazy; nr świadectwa wzorcowania i data wystawienia uzupełnią się automatycznie

🛡️ Ochrona podstawowa i dodatkowa (przy uszkodzeniu)

ProtoEl kompleksowo uwzględnia oba poziomy ochrony przeciwporażeniowej zgodnie z PN-HD 60364-4-41:2017:

Ochrona podstawowa (dotyk bezpośredni — pkt 412–414)

Środki zapobiegające kontaktowi z częściami czynnymi w stanie normalnym. Wybierane w nagłówku protokołu (checkboxy):

Ochrona przy uszkodzeniu — dodatkowa (dotyk pośredni — pkt 411–417)

Środki ochrony w przypadku uszkodzenia izolacji podstawowej. Dla każdego wybranego środka ProtoEl automatycznie udostępnia dedykowaną zakładkę pomiarową:

🔍 Oględziny instalacji

Pierwsza zakładka pomiarowa — ocena stanu technicznego i zgodności instalacji z przepisami (PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.3).

Dynamiczna lista punktów kontrolnych

Lista oględzin automatycznie dostosowuje się do wybranego układu sieci. Zawiera 14 pozycji wspólnych (ochrona przed dotykiem, ochrona ppoż., dobór przewodów, rozdzielnice itp.) oraz pozycje specyficzne dla danego układu:

Każdy punkt oceniany jest jako: POZYTYWNA, NEGATYWNA lub NIE DOTYCZY. Ocena negatywna choćby jednego punktu automatycznie powoduje orzeczenie negatywne protokołu (w trybie AUTO).

⚡ Impedancja pętli zwarcia (Zs)

Weryfikacja warunku samoczynnego wyłączenia zasilania zgodnie z PN-HD 60364-4-41. Program automatycznie oblicza Zs dopuszczalne i porównuje ze zmierzoną wartością.

Kolumny tabeli SWZ

• Obwód — nazwa obwodu (np. „Gniazda parter")
• Typ Zabezp. — MCB, RCBO, Bezpiecznik Topikowy, RCD, Nastawiony
• Char. — B (5×In), C (10×In), D (20×In) dla MCB; gG/gL, gF, aM dla bezpieczników
• Model/Seria — opcjonalnie: ETI, Apator WTNH, Siemens, Hager — program użyje dokładnych katalogowych charakterystyk
• In [A] — prąd znamionowy
• t [s] — wymagany czas wyłączenia (0,4 s dla TN obwodów końcowych ≤32 A; 0,2 s dla TT; 5 s dla obwodów rozdzielczych)
• Ia [A] — prąd zadziałania (obliczany automatycznie)
• Zs dop. [Ω] — dopuszczalna impedancja (obliczana automatycznie)
• Zs [Ω] — wpisz zmierzoną wartość
• Ocena — OK gdy Zs ≤ Zs dop., NEG gdy Zs > Zs dop.

Wzory obliczeniowe per układ sieci

Współczynnik korekcyjny 0,8

Opcjonalny współczynnik z PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.4.3.4 uwzględniający wzrost rezystancji przewodów w temperaturze roboczej. Włączany przyciskiem na pasku narzędzi SWZ. Automatycznie pomijany dla wierszy z ochroną RCD (prąd różnicowy zbyt mały by nagrzać przewody).

🛡️ Wyłączniki różnicowoprądowe (RCD)

Sprawdzenie poprawności działania RCD zgodnie z PN-EN 61008-1 / PN-EN 61009-1.

Kolumny tabeli

• Nazwa obwodu i Symbol RCD
• Typ — AC, A, F, B (oraz warianty selektywne S i G)
• IΔn [mA] — znamionowy prąd różnicowy: 10 / 30 / 100 / 300 / 500 mA
• Wymagany IΔ [mA] i t [ms] — obliczane automatycznie wg normy
• IΔzm [mA] i tzm [ms] — wpisz zmierzone wartości
• Ocena — automatyczna na podstawie zakresu prądu i czasu zadziałania

📊 Rezystancja izolacji (R_iso)

Pomiar wg PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.4.3.3 i PN-EN 61557-2.

Napięcie probiercze i limity

Dwa tryby pomiaru

• Szczegółowy — każda para przewodów osobno (L-L, L-N, L-PE, N-PE). Dla 3-fazowego: 10 pomiarów na obwód
• Uproszczony (ALL→PE) — przewody czynne zwarte razem, pomiar vs PE. 1 pomiar na obwód (pkt 6.4.3.3 akapit 1)

Program automatycznie koloruje wyniki: OK dla wartości powyżej limitu, NEG poniżej.

🔌 Prąd upływu (metoda zastępcza)

Stosowany gdy wyłączenie obwodu jest niemożliwe — serwerownie, UPS, systemy medyczne, alarmowe, procesy technologiczne (PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.4.3.3).

Kryteria oceny

• Obwód z RCD: Ip PE ≤ IΔn/3 (reguła 1/3) i Ip dotyku ≤ 3,5 mA
• Obwód bez RCD: Ip dotyku ≤ 3,5 mA; Ip PE > 10 mA → zawsze NEG

🔗 Ciągłość przewodów PE, uziemiających i wyrównawczych

Pomiary wg PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.4.3.2 i PN-EN 61557-4. Pomiar prądem 200 mA – 25 A przy napięciu jałowym 4–24 V (instalacja wyłączona spod napięcia).

Program automatycznie oblicza R teoretyczne z wzoru: R = ρCu × L / A × 1,2 (miedź, korekta temperaturowa).

🌍 Rezystancja uziemień (RE)

Pomiary wg PN-HD 60364-6:2016 pkt 6.4.3.7 i PN-EN 61557-5.

🔒 Klasa II ochronności

Ochrona przez podwójną lub wzmocnioną izolację wg PN-HD 60364-4-41 pkt 412. Zakładka pojawia się automatycznie po wybraniu „II klasa ochronności" w środkach ochrony przy uszkodzeniu w nagłówku protokołu.

Kolumny tabeli

• Nazwa obwodu — kopiowana automatycznie z SWZ (przycisk „Kopiuj obwody z SWZ")
• Typ urządzenia — opis urządzenia klasy II
• Oznaczenie □□ — symbol podwójnej izolacji na tabliczce znamionowej
• R izolacji [MΩ] — rezystancja izolacji wzmocnionej
• Ocena — automatyczna na podstawie wartości R izolacji

⚡ Separacja elektryczna

Ochrona przez separację galwaniczną wg PN-HD 60364-4-41 pkt 413. Zakładka pojawia się po wybraniu „Separacja elektryczna" w środkach ochrony.

Kolumny tabeli

• Nazwa obwodu — obwód z separacją
• Źródło separacji — transformator separacyjny, przetwornica, generator
• R izolacji [MΩ] — rezystancja izolacji uzwojenia wtórnego
• Napięcie [V] — napięcie na uzwojeniu wtórnym (max 500 V)
• Uziemienie — potwierdzenie braku uziemienia obwodu wtórnego
• Ocena — automatyczna

🔋 SELV / PELV — bardzo niskie napięcie bezpieczne

Ochrona przez zastosowanie bardzo niskiego napięcia wg PN-HD 60364-4-41 pkt 414. Zakładka pojawia się po wybraniu „SELV/PELV" w środkach ochrony.

Kolumny tabeli

• Nazwa obwodu — obwód SELV/PELV
• Typ — SELV (bez uziemienia) lub PELV (z uziemieniem)
• Źródło — transformator bezpieczeństwa, bateria, przetwornica
• Napięcie zmierzone [V] — max 50 V AC lub 120 V DC
• Rodzaj napięcia — AC lub DC
• R izolacji [MΩ] — izolacja między obwodem SELV/PELV a innymi obwodami
• Uziemienie — BRAK (wymagane dla SELV) lub JEST (dozwolone dla PELV)
• Ocena — automatyczna; SELV z uziemieniem = natychmiastowy NEG

🚧 Bariery, przeszkody, umieszczenie poza zasięgiem

Ochrona wg PN-HD 60364-4-41 pkt 416/417. Zakładka pojawia się po wybraniu „Bariery, przeszkody" w środkach ochrony. Dozwolone wyłącznie dla personelu BA4/BA5 (wykwalifikowanego lub poinstruowanego).

Kolumny tabeli

• Lokalizacja — miejsce zastosowania bariery/przeszkody
• Typ ochrony — bariera, przeszkoda, umieszczenie poza zasięgiem
• Opis — szczegóły rozwiązania
• Ocena — POZYTYWNA / NEGATYWNA

☀️ Fotowoltaika (PV)

Kompleksowa ocena ochrony przeciwporażeniowej instalacji PV zgodnie z PN-HD 60364-7-712:2016 i PN-EN 62446-1:2016.

Dostępne rodzaje pomiarów

• Izolacja DC — R_iso ≥ 1,0 MΩ
• Izolacja AC — R_iso ≥ 1,0 MΩ
• Nap. jałowe Uoc — ±20% STC
• Prąd zwarciowy Isc — ±20% STC
• Ciągłość PE (ramki) — R ≤ 1,0 Ω
• Antyislanding — t ≤ 2,0 s (PN-EN 62116)
• Termowizja — ΔT ≤ 10°C
• Impedancja stringów — balans ±5%

Typy falowników: 1-faz, 3-faz, hybrydowy, mikrofalownik. Przycisk 📋 Dodaj szablon PV wstawia typowy zestaw pomiarów automatycznie.

🔧 Elektronarzędzia — badania okresowe

Dokumentacja badań wg PN-EN 50699:2021 i PN-EN 50678:2020.

Kategorie użytkowania i czasokresy badań

• Kategoria I (6 mies.) — eksploatacja dorywcza, zwracane do magazynu
• Kategoria II (4 mies.) — eksploatacja częsta, narzędzie przypisane
• Kategoria III (2 mies.) — eksploatacja ciągła, >1 zmiany

✅ Orzeczenie końcowe

Orzeczenie widoczne w stopce ekranu Pomiary. Dwa tryby pracy:

• AUTO (domyślny) — program automatycznie ocenia na podstawie wszystkich wyników. Jeśli choć jeden pomiar ma ocenę NEG, orzeczenie jest negatywne
• ✋ Ręczny — po ręcznej zmianie orzeczenia aktywuje się tryb ręczny. Przycisk 🔄 Włącz AUTO przywraca automatykę

Na wydruku orzeczenie wyświetlane jest z kolorowym tłem: zielone — pozytywne, czerwone — negatywne.

🖨️ Wydruk i eksport danych

Drukowanie protokołu

1. Kliknij 🖨️ Drukuj Protokół w górnym pasku nawigacji
2. Program generuje osobne strony dla każdego rodzaju pomiarów — tylko zakładki zawierające dane
3. Użyj Zapisz jako PDF w oknie drukowania, aby zapisać protokół
4. Orientacja: pozioma (landscape) — ustawiana automatycznie

Zawartość wydruku

• Strona tytułowa (opcjonalna — włącz w Ustawieniach)
• Nagłówek: obiekt, adres, zleceniodawca, daty, układ sieci
• Tabela pomiarów z kolorową oceną
• Noty normatywne dynamiczne wg układu sieci
• Uwagi, orzeczenie, mierniki, podpisy

Eksport CSV (Excel)

Kliknij Eksportuj Excel w stopce zakładki Pomiary. Plik .csv (separator: średnik) zawiera dane ze wszystkich zakładek.

📁 Archiwum protokołów

Dostęp przez przycisk Archiwum w pasku nawigacji. Protokoły posortowane od najnowszego.

Operacje na protokołach

• Edytuj — wczytuje protokół do formularza Pomiary; po zapisaniu aktualizuje istniejący wpis (nie tworzy duplikatu)
• Klonuj — tworzy kopię protokołu (przydatne przy pomiarach tego samego obiektu w kolejnym roku)
• Drukuj — bezpośredni wydruk z archiwum
• × — usuwa protokół po potwierdzeniu (operacja nieodwracalna)
• 🔒 Trwały zapis — po zapisaniu można zablokować edycję; protokół trwale zapisany można przeglądać i drukować, ale nie edytować — tylko klonować

Archiwizacja zimna

Przycisk 🧊 Archiwizuj stare — eksportuje protokoły starsze niż ustawiony próg (domyślnie 12 mies.) do pliku JSON i usuwa z bazy. Próg konfigurowalny w Ustawieniach (6/12/24/36 mies.).

Wyszukiwarka

Pole wyszukiwania filtruje protokoły po nazwie obiektu, adresie i dacie badania w czasie rzeczywistym.

⚙️ Konfiguracja programu

Wszystkie ustawienia zapisywane są automatycznie w IndexedDB.

Motyw graficzny

Systemowy (Auto), Jasny lub Ciemny. Ciemny motyw dedykowany do pracy w słabo oświetlonych pomieszczeniach technicznych.

Opcje wydruku

• Drukuj strony z oględzinami — włącza/wyłącza druk oględzin w protokole
• Dodaj stronę tytułową — generuje stronę z danymi zleceniobiorcy i zleceniodawcy

Banery informacyjne

Kolorowe banery z wskazówkami normatywnymi na zakładkach pomiarowych. Wyłącz dla bardziej kompaktowego widoku.

Zapamiętywanie danych

Opcje automatycznego zapamiętywania: zleceniodawca, wykonawca, sprawdzający, mierniki. Dane zachowywane między protokołami — nie trzeba ich wybierać za każdym razem.

Dodawanie wierszy

Ile wierszy dodawanych po jednym kliknięciu + Wiersz (1–20, domyślnie 1). Przydatne gdy obwodów jest dużo.

Charakterystyki MCB

• D (t=5s) — mnożnik Ia: 20×In (PN-EN 60898-1) lub 12×In (krzywa termiczna)
• K — mnożnik Ia: 14×In (PN-EN 60947-2) lub 12×In (wg producenta)

Izolacja — domyślna wartość

Domyślna wartość rezystancji izolacji i jednostka zakresu miernika (MΩ/GΩ) — automatycznie podstawiane przy uruchomieniu programu.

Archiwum zimne

Próg archiwizacji: 6, 12, 24 lub 36 miesięcy. Protokoły starsze od progu proponowane do eksportu i usunięcia z bazy.

⌨️ Skróty klawiszowe (Windows)

Nawigacja po tabelach pomiarowych za pomocą klawiatury — szybsze niż mysz:

📐 Normy i przepisy

ProtoEl (PROTOkoły ELektryczne) opiera algorytmy, kryteria oceny i listy kontrolne na aktualnych polskich normach zharmonizowanych: